Yabuka (xorv. Jabuka) — Adriatik dənizində Xorvatiyaya məxsus vulkanik ada. Ada Vis arxipelaqına aiddir. İnzibati baxımdan ölkənin Split-Dalmasiya jupaniyasına məxsusdur. Adanın sahəsi 0,022585 km², ən yüksək zirvəsi dəniz səviyyəsindən ― 99,333 metrdir.
Yabuka | |
---|---|
xorv. Jabuka | |
![]() Adanın qərb hissəsi | |
Ümumi məlumatlar | |
Sahəsi | 0,022585 km² |
Hündür nöqtəsi | 99,333 m |
Əhalisi | 0 nəfər |
Yerləşməsi | |
Ölkə | |
Arxipelaq | |
Akvatoriya | |
| |
![]() |
Ada ilk dəfə xəritələrdə XIV əsrdə göstərilmişdir. XV—XVII əsrlərdə adada qızılquş yumurtalarının toplanması həyata keçirilmiş və məqsəd onların çoxaldılması idi. 2013-cü ildən Yabuka və ətraf sular «Natura 2000»-nin qorunan ərazilər siyahısına salınmışdır. 2017-ci ildən Yabuka akvatoriyasında balıqçılığa məhdudiyyət qoyulmuşdur. 17 aprel 2019-cu ildən bütün arxipelaq UNESCO-nun geopark statusunu almışdır.
Adlandırılması
1318-ci ildə ada Millo adlanırdı (it. Millo). Sonrakı dövrlərdə ada bir çox ölkə xəritələrində müxtəlif adla qeyd olunmuşdur. Ən geniş yayılmış ad isə italyan mənşəli Pomo idi (it. Pomo).
Coğrafiyası
Ada Adriatik dənizində, Vis arxipelaqına daxildir.Uzunluğu — 310 metr, eni — 130 metr, sahil xəttinin uzunluğu ― 715 metrdir.
Vulkanik ada olan Yabuka Adriatik piltəsinin mərkəzində yerləşir. Ada geoloji duzlu diapir üzərində yerləşir.Yura dövrünə aid subvlkanik dolerit adanın əsasını təşkil edir və maqmanın səthdə kristallizasiyası nəticəsində formalaşmışdır.
İqlimi
Yabuka adası quraq iqlim zonasına daxildir. Orta illik yağıntının miqdarı 200 mm-dir. Orta illik temperatur — 16 °C, illik günəşli saatların miqdarı — 2700-dir.
Fauna və flora
Ada da Frankenia pulverulenta, Convolvulus cneorum, Euphorbia dendroides, Limonium vestitum geniş yayılıb. Eyni zamanda endemik bitki növlərindən Centaurea crithmifolia, Centaurea friderici, Aurinia leucadea, Limonium pomoense və Centaurea jabukensis misal göstərmək olar.
İstinadlar
- Kužić, 2015
- Terzi et al, 2019. səh. 242
- Duplančić Leder, Ujević i Čala, 2004. səh. 26
- Velicogna et al, 2023. səh. 2560
- Terzi et al, 2019. səh. 243
- Spaić, 2012. səh. 34
- Gabelica i dr., 2016
- Terzi et al, 2019. səh. 249
- Terzi et al, 2019. səh. 245, 251
wikipedia, oxu, kitab, kitabxana, axtar, tap, meqaleler, kitablar, oyrenmek, wiki, bilgi, tarix, tarixi, endir, indir, yukle, izlə, izle, mobil, telefon ucun, azeri, azəri, azerbaycanca, azərbaycanca, sayt, yüklə, pulsuz, pulsuz yüklə, haqqında, haqqinda, məlumat, melumat, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, şəkil, muisiqi, mahnı, kino, film, kitab, oyun, oyunlar, android, ios, apple, samsung, iphone, pc, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, web, computer, komputer
Yabuka xorv Jabuka Adriatik denizinde Xorvatiyaya mexsus vulkanik ada Ada Vis arxipelaqina aiddir Inzibati baximdan olkenin Split Dalmasiya jupaniyasina mexsusdur Adanin sahesi 0 022585 km en yuksek zirvesi deniz seviyyesinden 99 333 metrdir Yabukaxorv JabukaAdanin qerb hissesiUmumi melumatlarSahesi 0 022585 km Hundur noqtesi 99 333 mEhalisi 0 neferYerlesmesi43 03 30 sm e 15 27 37 s u Olke XorvatiyaArxipelaqAkvatoriya Adriatik deniziYabuka Vikianbarda elaqeli mediafayllar Ada ilk defe xeritelerde XIV esrde gosterilmisdir XV XVII esrlerde adada qizilqus yumurtalarinin toplanmasi heyata kecirilmis ve meqsed onlarin coxaldilmasi idi 2013 cu ilden Yabuka ve etraf sular Natura 2000 nin qorunan eraziler siyahisina salinmisdir 2017 ci ilden Yabuka akvatoriyasinda baliqciliga mehdudiyyet qoyulmusdur 17 aprel 2019 cu ilden butun arxipelaq UNESCO nun geopark statusunu almisdir Adlandirilmasi1318 ci ilde ada Millo adlanirdi it Millo Sonraki dovrlerde ada bir cox olke xeritelerinde muxtelif adla qeyd olunmusdur En genis yayilmis ad ise italyan menseli Pomo idi it Pomo CografiyasiAda Adriatik denizinde Vis arxipelaqina daxildir Uzunlugu 310 metr eni 130 metr sahil xettinin uzunlugu 715 metrdir Vulkanik ada olan Yabuka Adriatik piltesinin merkezinde yerlesir Ada geoloji duzlu diapir uzerinde yerlesir Yura dovrune aid subvlkanik dolerit adanin esasini teskil edir ve maqmanin sethde kristallizasiyasi neticesinde formalasmisdir IqlimiYabuka adasi quraq iqlim zonasina daxildir Orta illik yagintinin miqdari 200 mm dir Orta illik temperatur 16 C illik gunesli saatlarin miqdari 2700 dir Fauna ve floraAda da Frankenia pulverulenta Convolvulus cneorum Euphorbia dendroides Limonium vestitum genis yayilib Eyni zamanda endemik bitki novlerinden Centaurea crithmifolia Centaurea friderici Aurinia leucadea Limonium pomoense ve Centaurea jabukensis misal gostermek olar IstinadlarKuzic 2015 Terzi et al 2019 seh 242 Duplancic Leder Ujevic i Cala 2004 seh 26 Velicogna et al 2023 seh 2560 Terzi et al 2019 seh 243 Spaic 2012 seh 34 Gabelica i dr 2016 Terzi et al 2019 seh 249 Terzi et al 2019 seh 245 251